Muhammed Mustafa el-Azamî: Hayatı-Fikirleri-Katkıları

Hindistan’dan başlayıp İslâm coğrafyasının diğer ülkelerine, oradan Batıya uzanan ilim yolculuğunda pek çok ciddi çalışmaya imza atan, araştırmalarında klasik usulle modern metodolojiyi harmanlayan hadis ilimleri ve Kur an tarihine dair derinlikli birikimiyle oryantalist fikirleri analiz eden Muhammed Mustafa el-Azamî, 20 Aralık 2017’de vefat etmiştir. İbn Haldun Üniversitesi İslami İlimler Fakültesi, hatırasını yâd etmek üzere vefâtının birinci yıldönümünde uluslararası bir sempozyum düzenleme kararı almıştır. İlk devir hadis edebiyatının oluşumu, isnâdın menşei ve hadis tenkit metodolojisi gibi konular el-Azamî’nin temel ilgi alanını oluşturmaktadır. Bu itibarla el-Azamî, bazı Batılı araştırmacıların geliştirdiği ve temelde isnâd sisteminin geçersizliği iddiasını içeren tezlere yönelik yazdığı ilmi reddiyelerle tanınmaktadır. Onun modem dönem hadis araştırmalarına yeni bir soluk getiren On Schacht’s Origins ve Studies in Early Hadith Literature gibi çalışmaları Batılı İslâm araştırmacılarının temel başvuru kaynaklan arasına girmeyi başarmıştır. Uzun yıllar Batı üniversitelerinde görev yapan ve oryantalist zihin dünyasını yakından tanıyan el-Azamî, Kur’ân’ın mushaf haline gelişiyle de yakından ilgilenmiştir. Kur’ân’ın mushaflaşma sürecini Kitab-ı Mukaddes’in oluşum serüveniyle mukayeseli olarak ele alması el-Azamî’nin özgün yönlerinden bir diğerini oluşturmaktadır. “Uluslararası Muhammed Mustafa el-Azamî Sempozyumu (Hayatı, Fikirleri ve Katkıları)” başlığıyla düzenlenen bu sempozyumda Mustafa el-Azamî, vefâtının birinci sene-i devriyesinde konunun yerel ve uluslararası uzmanı akademisyenler tarafından ele alınmıştır.